Кьилиз сер ягъай сев
Аялар патал мах Мах  |  7(278) 2014      
    Садра севре  вацlа гъетер кьаз-вай. Ина акьван гъетер  авай хьи, хцелна куьтягь жечир. Кьил какахьна вацlун дегьнедиз гьахьай севре ина яд  къвердавай гур жезвайди байихнач. Руфун ацlанватIани, вил ичIи тир севре чарчардив  агакьайла  кьилел кар алайди кьатIана.  Ам цяй акъатиз алахъна. Ингье дакlвадалди тlуьнвай севревай юзаз жезвачир. Адаз чарчарди вич кьвалалай гьикl гадарнатlани чир хьанач. Залан тан виняй-гъуз аватай севрен кьил кьилелай фена.  
    Са герендилай вичел хтай сев тамухъ элкъвена. Ингье ам кьуд кlвачеллаз ваъ, къуьр хьиз хкадриз-хкадриз физвай. Ада хкадарунивай чил  зурзаз, тарараллай пешер авахьзавай. Мукара авай къушаринни тамун гьайванрин чанда кичl гьатзавай. 
    Вуч хьанватlа чирун патал гьайванар ван галайнихъ  фена. Гьа и чlавуз севрез  къуьрерин  са хизан акуна. Ам хвешила  абурув агатна. Чпи хьиз хкадарзавай сев акур къуьрер къах хьана. Абурукай чlехида  кичlез-кичlез  лагьана:
- Чун немир ман, сев халу. Чахъ са кlапlал шапIаяр ава.
    Сев хъуьрена:
- Къуьре  къуьр неч гьа?!
И гафарин ван хьайила къуьрер: «Севрен кьилиз  сер ягъанва», - лагьана  гьарма санихъ катна.
И чlавуз севрез  пешерин арадай жанавур акуна. Вижеваз кичlе хьайи ам къув яна  катна. Сев жанавурдиз вичикай вучиз кичlе хьанатlа чирун патал гьатна адан гуьгъуьна. Са герендилай  галатай  сев  валара чуьнуьх хьана. Кичlела зур-зазвай  адан тум къецик кумукьна. Севрен и гьал  акур жанавур акl хъуьрена хьи, адан ванцел тамун вири гьайванар кlватl хьана.
Севрез гила вич нуькl хьиз жезвай. Валарай экъечlна тапацрив  лув гуз алахънавай ам.
- Я гуч тахьай сев, вун авай гьал вуч я?! Къетне вун къуьр тир, гила вакай нуькl хьанвани?- лагьана хъуьрена гьайванар.
 Сев лагьайтlа,  гьа лув гуз, сакlани цавуз акъатиз тежез амай. «Тараз      акьахна кlанда. Зун нуькl туш кьван?!» - фикирна севре. Ахпа  нуькl хьиз са хилел ацукьна.  Гьеле  цlив-цlивдални илигна.  Гьайванар хъуьредалди гьалдай фенвай. Садлагьана ам ацукьнавай хел заланвилиз таб тагана хана, севни панхъна чилел аватна. 
   Гила ам гъуьлягъ хьиз  галчIур жезвай. Ада гъуьлягъдин саягъда мез акъудиз,  гьайванриз кичlерарзавай. Хъуьредалди гьайванрин ял атlанвай. 
   Им акур жанавурди лагьана:
- Я вахар, я стхаяр! Шумуд йисар я севре чаз вил гуз, экв тагуз.  Ша, вичел тахтанмаз  чна адан тарс гун.
   И гафар виридан рикlяй хьана. Абур гьарада гъиле са верг кьуна гьавалат хьана севрел. Им акур  севрек тIурутIум акатна, ам руфун алаж жез-жез чиляй шуткун хьана.
  Пипин тарцин кlаник сикlрен муг акурла: «Гьа ина зун чуьнуьх жеда. Семе хьанвай гьайванрикай жуван чан куьтягьда», - фикирна севре. 
Муказ гьахьиз кlан хьайила  кьил акlана адан. Вичин шарагриз нек гузвай сикIре хъел акатна вахтсуз  атай мугьмандин  нер кlасна. Севре цlугъна:
- Я кьей туьлекди! Сикlрени гъуьлягъ кlасдай затI яни?  
   И чlавуз атана агакьай гьайванар мад вергер гваз адав эгечIна.  Са герендилай абур галатна секин хьана.
   Кьуьгъур абурув  агатна:
- Тама севрен кьилиз сер ягъанва лагьай ванер гьатнава. Заз чида адаз вуч хьанватlа. 
- Лагь кван, - гьарайна гьайванри.
- Накь  вацlун кьеряй тlуз  фидайла заз сев чарчардайгъуз аватна акуна. Гьа чlавалай ам вич-вичел алач. Кьил бегьем акьунвай хьтинд я  адан.
  Садлагьана лекь чlалал атана:
  - Сев икьван ажуз акваз кlандачир заз. Чна адаз куьмек гун.
  Кьвал алай хъипре жузуна:
  - Чавай вуч ийиз жеда кьван?
   Икьван гагьди кисна акъвазнавай тIиб чIалал атана:
   - Чна сев гьа чарчардилай  мад гъилера хъивегьна кlанда.  Садра ахкьуртlа адан кьил-кьилел  хкведа.
  Икl лагьана тlиб  севрев агатна. Ада лагьана:
   - Я гъед стха! Вун гьинай, тамун юкь гьинай? Ви чка вацl я, яд авачиз вун рекьида. Гьата зи гуьгъуьна, вун цив агакьарин за.
   Гила пlузарар гъетре хьиз ахъайиз-кlевиз, гьайванрин  гуьгъуьна гьатна вацl галайнихъ фена сев.
   Вири вацlун кьеряй, сев вацlун къеняй тlуз физвай. Ада гьайванриз алхишарзавай:
  - Куьн сагъ хьурай, дустар! Гъетрехъ яд авачир са югъни тахьурай!
   Яд къвердавай пара жезвай. Садлагьана вацlу ам къвалахъ ярхарна, ахпа чарчардилай агъуз вегьена. Гьайванар и кардин эхир гьикl жедатlа лугьуз  акъвазнавай. 
Са герендилай сев сиве са гъедни аваз сирнавна цяй экъечlна. Вичиз килигзавай гьайванар акурла ада  хъел кваз абуруз сарар экъисна. 
- Сев вичел хтай хьтинд я. Хесетар чlурубур ятlани, сев гьа сев яз аму-кьайтlа хъсан я, - лагьана лекьре.
 
АЗИЗРИН Севда

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
И чил хайи диге я Генералдикай гьикI наиб хьанай? КцIарви академикар Tarixi ad bərpa olunmalıdır ЧIалав акатайвал эгечI тийин
Статьи из этой рубрики
Хъсанвилиз писвал Жив такур гъед Гатфар ЦIийи рагъ Хъсан дуст
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(353)
декабрь, 2021

Скачать PDF

РУБРИКИ
Tarixin izi ilə
Gəncliyimiz – qürurumuz
Чи къагьриманар
Yubiley
Люди и судьбы
Шаирар
"Самур" - 30
Редакциядин дустар
Яран сувар
Qarabağ müharibəsi
Diqqət: İnsan taleyi!
İnam və iman
"Soyuq günəş"
ЦIийи фильм
Dünya xalqları
Чи тарих
Тарих авайвал
Müsahibə
Спасём планету
Dünya ləzgiləri
Дагъустан
Диктант
Чи кьегьалар
Редактордин гаф
Чи классикар
"Самур" - 20
Мах
ЦIийи ктабар
Жеч гьа!..
Dağıstan xalqları
И чил хайи диге я
Добрые вести
Milli Məclisə məktub
Новости Россотрудничества
Известные лезгины
Марагълу инсанар
Redaksiyaya məktub
Языки мира
Лезги чIалан месэлаяр
Квез чидани?
Известные лезгиноведы
Лезгияр вирина
Юбилей
SOS!!!
С верой в душе
"Самурдин мектеб"
Мораль
Чи адетар
Məşhur ləzgilər
Новости на все голоса
Чи хуьрер
Хъсан хабарар
Известные кавказоведы
Чи адетар
Yeniliklər
Чешне къачу!
Чакай кхьенай ...
Алимрин веревирдер
Çıxışlarımızın əks-sədası
Барка
Эпитафия
Ша, лезги чIалал рахан!
Хабарар
Тарихдин геле аваз
Поэзия
Харусенят
Этнография
Дагестан
Народы мира
Спорт
Инсанар, кьисметар
Редакциядиз чар
Чир-течир
Yeni kitablar
Фольклор
Чи сейлибур
Дайджест
Чи тавдин кIвал

ПОЛЕЗНОЕ