Иер жезва КцIар
Чир-течир  |  8(302) 2016      
      Вичин тIебиатдал гьалтайла КцIарин иервилиз тай авач. Ингье гьукуматдин къайгъударвили ва зегьметдал рикI алай кцIарвийрин алахъунри и иервилер югъ-къандивай генани артухарзава. Гьам шегьер, гьамни райондин хуьрер абад жезва. Ина агьалийрин яшайиш хъсанарун патал герек тир къулайвилер арадал гъизва. И жигьетдай алай йисан сентябрдин вацра кьиле фейи вакъиаяр кцIарвияр патал халисан сувариз элкъвена. 8-сентябрдиз цIикьвед лагьай гъилера КцIариз атай Азербайжан Республикадин Президент Илгьам Алиева са кьадар цIийи карханаяр кардик кутадай мярекатра иштиракна. Заз абурукай лугьуз кIанзава.
 
ЦIийи рехъ
  
     Райондин 11 хуьруьн 12 агъзур агьалияр патал хъсан къулайвилер арадал гъанвай КцIар-Манкъулидхуьр-Кьуьхуьруба рехъ Баку-Ростов шегьредал акъатзава. Им акI лагьай чIал я хьи, инай гьам Азербайжандин, гьамни Россиядин шегьерриз регьятдиз физ жезва. ЦIийи рекьин яргъивал 24,7 километр, гьяркьуьвал 12 метр я.
     Асфальтдикайни бетондикай менфят къачуна хъсандиз цIалцIамарнавай рекьин хуьрерай тIуз физвай чкайрин къерехра 1,5 метрдин гьяркьуьвиле секуьяр эцигнава. Марфар къвайила кIватI жезвай ятар къерехдиз акъудун паталди чIехи гунгаррикай менфят къачунва. ГуьндуьзкIеле хуьруьн муькъвел 184 метрдин яргъивиле яд нормада твадай чка туькIуьрнава. Идалай гъейри Манкъулидхуьруьн къаналдин кьилел вичин яргъивал 9,6 метр, гьяркьуьвал 4 метр тир цIийи муьгъ эцигнава. Са гафуналди, рекьи агьалийриз яргъалди къуллугъ авун паталди вири тадаракар авунва.
 
Хьиле мектеб
 
     Вириниз сейли тир машгьур алим, физикадинни математикадин илимрин доктор, профессор Керим Керимован тIварунихъ галай Хьилерин хуьруьн юкьван мектеб патал эцигнавай 3 гьавадин чIехи, иер дараматда 720 аялди кIелзава. И мектебдай 4 илимрин доктор, 6 илимрин кандидат акъатнава.
     2015-йисан февралдилай эцигиз кьил кутур цIийи мектебда 61 муаллимди кIвалахзава. Ина 2 физикадин, 2 химиядин ва 2 биологиядин лабораторияр, 350 чкадин тедбирар тухудай зал, чIехи спортзал, 92 чкадин хуьрекхана, зегьметдал вердишардай 2 кабинет, 30 синиф, ктабхана, мектебдиз чимивал гун паталди тIебии газдал кIвалахзавай кьилди система ава. Мектеб гьакIни видеогуьзчивилин системадив, телефондин алакъадив, интернетдив таъминарнава. Адан гъен кьиляй-кьилиз абад авунва.
 
Шегьер патал проект
 
     КцIар шегьердин 20 агъзурдав агакьна агьалияр патал фикирда кьунвай чIехи проект кьилиз акъуднава. И проектдив кьадайвал, кцIарвияр хъвадай цивди таъминардай система, гьакIни инин канализация цIийи кьилелай къайдада кутуна туькIуьрнава. Инлай кьулухъ кцIарвийри я хъвадай цел, яни канализациядин  месэладал гьалтайла азият чIугвадач. Проект кьилиз акъуддайла шегьер 2030-йисалди вилик финин, ина мумкин тир дегишвилер хьунин месэлаярни кваз кьунва.
     КцIарин цин къаналдин идара паталди цIийи дараматни эцигнава. Ина къуллугъдин кабинетар, ижласдин зал, зенгдин меркез, гьамбархана, информациядин технологийрин утагъ, гьакIни маса куьмекчи утагъар ава. Шегьер хъвадай цивди ара датIана таъминарун паталди санлай чпин къенен кьадар 3 агъзур кубметр тир 3 резервуар ва циз хлор ядай кьилди дарамат эцигнава. ЦIийи системади КцIар шегьердихъ галаз санал и райондин 7 ва Къуба райондин 3 хуьрни цивди таъминарда.
 
Мадни абад жеда
 
     КцIара тухвай цIийивилерай райондин агьалийри Азербайжан Республикадин Президент Илгьам Алиеваз разивал къалурна. Гьа инал заз ада жемятдин вилик авур рахунрихъ галаз алакъалу яз са кьве месэла рикIел хкиз кIанзава. Президентди къейд авурвал, гьар йисуз КцIариз къвезвай ада чи райондиз хсусидаказ къайгъу къалурзава ва гележегдани къалурда. Ада лагьана: «Чна КцIар дуьньядин халкьариз талукь тир туризмдин меркездиз элкъуьрна кIанзава…      Са гафни авачиз, къе «Шагь дагъ» Туризмдин Меркез вичин иервилел, регьятвилел, ина арадал гъанвай къулайвилерал гьалтайла вири дуьньядиз сейли ва чешнелу жезва.»
     Президентди гьакIни КцIар райондани Яламада эцигнавай хьтин агропарк эцигна кIанзава лагьана. Ихьтин карханади чкадин агьалийрин дуланажагъ хъсанариз куьмек гуда.
     КцIар мадни абад авун паталди санал кIвалахна кIанзава лугьузвай Президентди инай хъфей кьве йикъалай кьилди серенжем кьабулна. А серенжемдив кьадайвал, КцIар шегьердин гзаф кIвалер авай дараматар асаслудаказ туькIуьр хъувун патал Президентдин игьтиятдин фондунай чи райондиз 3 миллион манат пул ахъайнава.
 
Гьуьруьят РУСТАМОВА, 
КцIар шегьердин 2-нумрадин мектебдин муаллим
 

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
И чил хайи диге я Aялриз хвеши жеда Большой вклад в историю Холодное солнце Ша, лезги чIалал рахан
Статьи из этой рубрики
ЦIийи журнал Avar şairi ilə görüş КIватIалдик вужар квай? Акъажунар тухвана Кавказ
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 7(312)
август, 2017

Скачать PDF

РУБРИКИ

ПОЛЕЗНОЕ